Kopen van een particulier

Wie op Vinted, 2dehands of Marktplaats koopt van iemand die zijn zolder opruimt, koopt niet als consument. Er is geen bedenktijd, er is geen wettelijke garantie, en de regels uit Je rechten bij een online aankoop gelden niet. Wat overblijft is het gewone recht tussen twee mensen: het ding moet zijn wat de verkoper zei dat het was, en een gebrek dat hij kende en verzweeg, kun je hem aanrekenen. Meer niet. Dat maakt tweedehands niet gevaarlijk, maar het maakt de vragen die je stelt belangrijker dan bij een winkel.

De eerste vraag is of het wel een particulier is. Sinds 28 mei 2022 moet elke marktplaats in de EU bij een aanbieding zeggen of de verkoper een handelaar is of een privépersoon, en in dat laatste geval dat de consumentenregels niet gelden. Die regel komt uit de Europese richtlijn 2019/2161 en de zin staat er dus ergens, meestal klein, bij het profiel van de verkoper. Lees hem. Een "particulier" met honderden nieuwe, verzegelde producten in tientallen maten is geen particulier, en tegenover een handelaar in vermomming gelden je consumentenrechten wél, wat hij ook in zijn profiel zet.

De tweede vraag is hoe je betaalt, en het antwoord is: binnen het platform. Vinted, Marktplaats en 2dehands hebben elk een betaalfunctie met een vorm van kopersbescherming: het geld wordt vastgehouden tot je het pakje hebt, en een pakje dat niet komt of iets heel anders blijkt, wordt terugbetaald. Wie voorstelt om het "buiten de app om" te regelen, via een overschrijving, een betaalverzoek of een gesprek dat naar WhatsApp verhuist, neemt die bescherming weg. Dat is ook precies wat oplichters voorstellen, en het is de reden dat een verzoek om buitenom te betalen op zichzelf al een reden is om te stoppen.

Voor duurdere dingen is ophalen beter dan verzenden: je ziet het ding, je zet het aan, en je betaalt pas als het werkt. Bij een telefoon vraag je het IMEI-nummer en controleer je of het toestel niet als gestolen of geblokkeerd staat; bij alles met een fabrieksgarantie vraag je de originele aankoopbon, want die garantie gaat meestal mee met het product en zonder bon bewijs je niets. Een verkoper die de bon "kwijt" is bij een product van drie maanden oud, heeft misschien een reden.

En de fabrieksgarantie is dan ook het enige wat je nog hebt. Tegenover de winkel waar de eerste eigenaar kocht, heb jij geen wettelijke garantie: die geldt tussen die winkel en die koper. Wat de fabrikant belooft, geldt vaak voor het product ongeacht wie het bezit, en dat is waarom die bon het verschil maakt. Wat je van refurbished en open doos bij een winkel mag verwachten, en waarom dat een ander verhaal is dan tweedehands van een particulier, staat in Tweedehands, refurbished of open doos.